Γευστικά Μονοπάτια της Τήνου. Ήμουν κι εγώ εκεί!

Γευστικά Μονοπάτια της Τήνου. Ήμουν κι εγώ εκεί!
Gevma sti Moni Oursoulinon

Στην Τήνο δεν έχεις πολλά περιθώρια να ξεφύγεις από το τρίπτυχο του Ελύτη: ελιά, αμπέλι, καράβι. Κι αν θες πιότερο τοπικά να το ορίσεις: μάρμαρο, περιστεριώνας, αγκινάρα…
Αυτά σου μένουν καθώς πλανάται το βλέμμα κι αφουγκράζεται τον τόπο. Μ’ αυτά σαν θες ξαναφτιάχνεις το σώμα ενός νησιού που ευτύχησε υπό την σκέπη της μονοκαλλιέργειας του θρησκευτικού τουρισμού, να μην υποστεί ως τις μέρες μας την άλωση που γνώρισαν άλλα νησιά.
Ώσπου ένας (ή μήπως ήταν δυό, ήτανε τρεις;) είχε την έμμονη πίκρα πως ενώ το νησί έχει δυνατότητες, είναι αγκυλώσεις πολλών χρόνων, που δεν του δίνουν την δυνατότητα να βγάλει φτερά, να πετάξει. Μοιράστηκα μαζί τους αυτές τις σκέψεις από την πρώτη ώρα. Σαν εξομολόγηση έφτανε στ’ αυτιά μου, σαν συρτός καϋμός που θέλει να γίνει μπάλος δοξαστικός. Ήξερα τον τόπο, ήξερα τα προϊόντα κι ήμουνα σίγουρος πως με αυτά τα δυο έχουν μεγάλες δυνατότητες σαν νησί. Ένοιωσα μάλιστα βαθιά συγκίνηση όταν έφτασε πέρυσι η πρόσκληση και γνώρισα τη μεγάλη δύναμη της ομάδας: τα πρόσωπα που αποτελούν τον πυρήνα της. Ήξερα ότι δημιουργήθηκε για να φτιάξει κάτι μεγάλο, για να αφήσει βαθύ αποτύπωμα, στην Τήνο, στις Κυκλάδες, στην γαστρονομική Ελλάδα.

Το δεύτερο Food paths της Τήνου
Το Food Paths Tinos 2016 ανέδειξε μια ομάδα από άτομα που το πάνε βήμα-βήμα. Που ξέρουν που πατούν και τι γυρεύουν. Κυρίως εμπνέονται από τον ίδιο τους τον τόπο και τις δυνατότητές του, από την αγάπη των ανθρώπων με την οποία αντάμωσαν από την αρχή του εγχειρήματος. Σήμερα συνεχίζουν να εισπράττουν την ίδια αγάπη και συμμετοχή, γιατί μπροστά μπαίνουν οι καλές τους προθέσεις, ούτε οι προσθέσεις, ούτε οι διαιρέσεις, πολύ περισσότερο ούτε οι πολλαπλασιασμοί. Από την Τρίτη 12 Απριλίου ως την Πέμπτη 14 Απριλίου ήμουν εκεί μαζί τους, όχι απλά σαν ομιλητής στο κεντρικό πάνελ της εκδήλωσης, αλλά Food Path-ιασμένος και ήδη μπολιασμένος από την ίδια Αγάπη και ευγνώμων από την περσινή τους Φιλοξενία.

Χώμα και πέτρες

γράφουν:
Το γεύμα στα Λουτρά έκλεισε με
το «Εγώ » και το » Εμείς».
Μια σακούλα χώμα. Το εμείς.
Μια χούφτα πέτρες. Το εγώ.
Είδαμε ο ένας τον άλλο στα μάτια.
Διαχειριστήκαμε στιγμές και καταστάσεις.
Πρωτίστως διαχειριστήκαμε τις πλευρές του χαρακτήρα μας… ισιάδες …ακμές…
Η γόνιμη συνύπαρξη «ζητά»…πρώτα από όλα γνωριμία.
Νιώθω…
Είδα… αυτό να γίνεται. Ξετυλίχτηκε μπροστά στα μάτια μας.
Αυτή η ιστορία είναι σημαντική για «εμάς» γιατί «κάτι» γράφει ο καθένας μας μέσα σε αυτήν.
Αυτό ήταν το τελευταίο μας πιάτο.

Ότι έγινε στα Λουτρά μένει στα Λουτρά
Όλα καλά, μέχρι που η διαχείριση άγγιξε πλευρές του δικού μας χαρακτήρα. Του δικού μας «εγώ» και το ‘κανε αμμοχάλικο. Αυτό ξεπέρασε κάθε προηγούμενο καθώς εγκλωβιστήκαμε σε μια διαδικασία κάθαρσης από την οποία βγήκαμε νομίζω μέρες αργότερα κι ενώ είχαμε αναχωρήσει από το νησί. Αν βγήκαμε τελικά! Διότι, αν μετρήσω τα μηνύματα που λαμβάνω, είμαστε όλοι ακόμα εκεί, εσωτερικοί μαθητές στην Σχολή των Ουρσουλινών στα Λουτρά της Τήνου. Τριγυρίζουμε από όροφο σε όροφο, στα εξομολογητήρια, στα εργαστήρια, στους κοιτώνες, στα λιτά δωμάτια, στην κουζίνα, στα κελάρια. Χαϊδεύουμε κατσαρόλες και πιθάρια, κοπανάμε γουδοχέρια, κεντάμε κοπανέλι, υφαίνουμε στους αργαλειούς, γινόμαστε κομμάτι μιας άλλης κοινωνίας, κομμάτια μιας άλλης, μιας παράλληλης ιστορίας… Το βάρος που ήδη είχε πέσει στην πλάτη μας ήταν βαρύ. Η ίδια η ατμόσφαιρα μύριζε αυστηρότητα, ο Καθολικισμός παρών σε κάθε σημείο, ο χρόνος σταματημένος. Από την πρώτη στιγμή, που επισκεφτήκαμε τον χώρο σε δυο ομάδες των 17 ατόμων, είχαμε την αίσθηση ότι κάποιος αόρατος σκηνοθέτης μας είχε εντάξει στα πλάνα του, ότι με κάποιον τρόπο είχαμε τρυπώσει σε μηχανή του χρόνου.

Εδώ ας μου επιτραπεί να σημειώσω, σαν ίσως από προσωπική ανάγκη, πως είχα συνεχώς την αίσθηση ενός déjà vu. Όντας ο ίδιος μαθητής, για μια εξαετία και απόφοιτος οικοτροφείου, πριν από σχεδόν 50 χρόνια, έμοιαζε τίποτα να μη μου ήταν άγνωστο. Σαν να ήξερα που είναι το δωμάτιό μου, τα κοινόχρηστα μπάνια, η ντουλάπα μου, η γραμματεία, το ιατρείο, το παρεκκλήσι, ο δρόμος για την Ντάπια. Ακόμα και η σεβάσμια κυρία Ζαφειρούλα η Οικονόμος, σαν όπως τότε στα 1969 στην Αναργύρειο των Σπετσών, παρουσιάστηκε μπροστά μας ως αδελφή Θηρασία κι είχε μια γλύκα ανείπωτη. Πρέσβευε στα μάτια μας όλο τον σεβασμό σε μια γενιά που τη χαρακτηρίζει η αγάπη για τα πράγματα και η βαθιά πίστη σε ό,τι για τον καθένα αξίζει σαν λιμάνι, σαν φωλιά, σαν ελπίδα κι απαντοχή.

Koitonas Oursoulines Tinos Loutra
Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Γεννήθηκα το 1957. Στην ηλικία μου οι άνθρωποι συγκινούνται εύκολα. Αυτό είναι αλήθεια. Όμως δεν έχει αναφερθεί φαντάζομαι ποτέ να συμμετέχουν 34 άτομα σε ομαδική παράκρουση χωρίς εμφανή αφορμή. Ή μήπως ήταν χίλιες αφορμές κι απλά ξεχείλισε το ποτήρι –αυτό το μέσα μας ποτηράκι- κι έβγαλε προς τα έξω όλη τη συσσωρευμένη συγκίνηση των ημερών;

Να το πάρω απνευστί. Δίχως κόμμα, δίχως τελεία. Όπως το νοιώθω:

Αν κάτι με κάνει να αρχίσω από την τελευταία ημέρα την μικρή αυτή ανaφορά μου στο Γαστρονομικό τριήμερο της Τήνου, το Food Paths 2016, είναι γιατί όσα χρόνια κι αν περάσουν, δεν μπορώ να φανταστώ κάτι που θα μπορούσε μέσα μας να συγκλονίσει περισσότερο από εκείνο το ελάχιστο που προέκυψε σαν Κοινωνία σαν ένα μυστήριο που ξεπερνούσε απλά την απόλαυση της στιγμής και πέρναγε μέσα μας με μια μυστηριακή διαδικασία όλα τα μηνύματα που επί ένα χρόνο η ομάδα των εθελοντών με την καθοδήγηση μιας χούφτας εμπνευσμένων και αποφασισμένων συμπολιτών τους δημιούργησαν μια εκδήλωση η ενορχήστρωση της οποίας δημιούργησε μια ολοκληρωμένη και αρμονική σύνθεση με απίστευτο μέτρο και προσγείωση που κάποιος για να την επιτύχει χρειάζεται χρόνια τριβής με το αντικείμενο.
Κι όμως το πέτυχαν παιδιά. Μικρά και μεγάλα παιδιά!

menu Loutra Tinos 1

Στην Τήνο η Ανάσταση ήρθε φέτος νωρίς, στα μέσα του Απρίλη
κι είχε τη λεπτεπίλεπτη γεύση οβρυάς
.
Σε όλες τις ως τώρα συναντήσεις πάντα υπάρχει κάποιος που θέλει να ξεχωρίσει, που επιθυμεί να βγει μπροστά σαν κοκκόρι, όχι σαν επακόλουθο των διαδικασιών, αλλά από δικιά του ανάγκη να φανεί. Στην Τήνο δεν ξεχώρισε κανείς. Η αποθέωση της Συλλογικότητας, της Αφοσίωσης, της άκρας Ταπείνωσης, του καλώς εννοούμενου Πατριωτισμού.
Δεν θέλω να μιλήσω με λεπτομέρειες για το τριήμερο της Τήνου, αυτό το γεμάτο γαστρονομικές εκδηλώσεις που η κάθε μια ήταν καλύτερη από την άλλη κι όλες μαζί έμοιαζαν να γκρεμίζουν ένα κάστρο χρόνιας υστέρησης για πράγματα που από καιρό θα έπρεπε να έχουμε κάνει.

Στο γεύμα της Μονής Ουρσουλινών για το οποίο κινήθηκαν πολλά ηλεκτρόνια τελευταία σε ιστοσελίδες, σε κοινωνικά δίκτυα, σε ένα γεύμα για το οποίο αναμένεται να χυθεί πολύ μελάνι σε έντυπα προσεχώς, πολλοί από τους συμμετέχοντες αναγεννηθήκαμε. Προφανώς το είχαμε ανάγκη. Είχαμε ανάγκη την ειλικρίνεια, την απλότητα, την χωρίς εξάρσεις και υπερβολές περιποίηση και υποδοχή. Στην κουζίνα οι γυναίκες. Όχι όποιες κι όποιες γυναίκες. Όχι ερασιτέχνες μαγείρισσες του σπιτιού όπως θα ήταν το αναμενόμενο ίσως. Αλλά μαγείρισσες επαγγελματίες με δίχως σπίτια. Που σάλα τους είναι η σάλα του μαγαζιού και αυλή τους η πλατεία μπροστά του. Που μεγαλώνουν παιδιά μέσα στα κασάκια της μπύρας και τα μαθαίνουν προπαίδεια με φασολάκια και μελιτζάνες. Μαγείρισσες αφανείς. Από τα ενδότερα της κουζίνας βγαλμένες. Καθηγιασμένες από το φορτίο της καθημερινής φροντίδας, με τρελά ωράρια εργασίας πλάι σε συζύγους εστιάτορες. Μαγείρισσες που μαγείρεψαν για μας αυτό που φτιάχνουν μια ζωή. Τίποτα παραπάνω. Κι είχε το άρωμα του νησιού τους, άρωμα ψυχής Τηνιακής!

Πριν από λίγα χρόνια σε πρωινή λειτουργία στο Τραονήσι, την ερημονησίδα Νοτιοανατολικά της Μυκόνου, κοινώνησα ύστερα από πολλές δεκαετίες κι αυτό χάρη σε έναν ιερέα, που με μια απλή κουβέντα μας έφερε όλους, ακόμα και τους πιο δύσπιστους, πιο κοντά του, με τούτες τις αξέχαστες λέξεις:
«Ελάτε να κοινωνήσετε κι ας μην έχετε νηστέψει, περάσατε θάλασσα, ξέπλυνε όλες σας τις αμαρτίες»!
Πριν λίγες μέρες στην Τήνο συμμετείχαμε σε ένα γεύμα που έχει σημαδέψει το μέσα μας. Θαρρείς μας καθάρισε με έναν τρόπο ανορθόδοξο κι όμως τόσο μα τόσο καθοριστικό. Όποιος από εκείνο το μυσταγωγικό γεύμα δεν σηκώθηκε καλύτερος άνθρωπος, μάλλον δεν έχει καμμιά ελπίδα να γνωρίσει την απόλυτη ευχαρίστηση που φέρνει δάκρυα στα μάτια μια τόση δα μικρή κουταλιά ξινόγαλο στο στόμα κι ένα κομματάκι σύκο ξερό!

Rousounelos Dimitris Zarpa Antonia -koinonia photo tsoklis BnW
Θέλω κι εγώ να ενώσω τη φωνή μου με κείνη που είπε με συγκίνηση:
«Θα ήθελα να είστε η πλευρά που θα νικήσει στο τέλος στην Ελλάδα».
Και θέλω κάτι ακόμα. Ένα μαύρο μπλουζάκι!
Γιατί θέλω του χρόνου να κατέβω κάτω, με τα παιδιά. Τους φίλους μου. Εκεί που όλα συμβαίνουν κι εκεί που η κάθε στιγμή έχει άλλη ένταση, άλλο μέτρο, άλλη ουσία. Κι ας ξεφεύγει λίγο στο αλάτι κι ας τσικνώνει ένα τι η κολησσάδα στο καζάνι. Θέλω μονοπάτια ανοικτά, νοστιμιά και δράση. Θέλω «Νόστιμον Ήμαρ», θέλω ειλικρίνεια και αγάπη στο πιάτο μου και η Τήνος αυτό τουλάχιστον μπορεί να το προσφέρει.

Ρουσουνέλος Δημήτρης
Μύκονος 28 Απρίλη 2014
Μεγάλη Πέμπτη
T shirt Food Paths

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s