Σκυταλοδρομία γεύσης και πολιτισμού

Προαναγγείλαμε τη «Σούπα της Χρονιάς» -τη Jahressuppe ήδη από τον περασμένο Δεκέμβριο. Αισίως έφτασε στα μέρη μας αυτές τις μέρες και ομολογώ ότι δεν περίμενα τέτοια επιτυχία, ούτε στην περίπτωση της δικιάς μου μάζωξης στη Μύκονο, ούτε σε όσες προηγήθηκαν κι όσες ακολούθησαν.

Ο στόχος που ήταν μια ελάχιστη αφορμή (ένα μισόλιτρο ζωμός και μια κατσαρόλα) για συνεύρεση επετεύχθη 100%. Όταν ακούω για 100 άτομα στους Δρόμους Ζωής, για 150 στα αμπέλια της Οικογένειας Γεώργα στα Σπάτα, καμμιά πενηνταριά στο δικό μου αμπέλι, αισθάνομαι πραγματικά πολύ όμορφα σαν μέλος αυτής της γευστικής πολιτισμικής σκυταλοδρομίας. Να ‘ναι καλά οι διοργανωτές που έβαλαν την ιδέα και στήριξαν με τέτοια αφοσίωση, ηρεμία και ζεστασιά αυτή την ιστορία.

Αποφεύγοντας τα πολλά λόγια για τη συνάντηση στο αμπέλι την Κυριακή 11/05/08, παραθέτω ένα κείμενο της Λίνας Γιάνναρου από τη δεύτερη σελίδα της Καθημερινής 16/05/08, που περιγράφει με τον καλύτερο τρόπο τα πράγματα.

Ενας ζωμός ενώνει τους πολιτισμούς της Ευρώπης

Της Λινας Γιανναρου

Εφθασε στην Ελλάδα πριν από δέκα ημέρες. Ο πρώτος σταθμός ήταν μια ουκρανική ταβέρνα στον Κεραμεικό. Επειτα η Τήνος, μετά η Σύρος, ενώ την περασμένη Κυριακή ήταν το επίκεντρο σ’ ένα ολοήμερο γλέντι στη Μύκονο. Αύριο, θα παραβρεθεί σε ένα πάρτι στο Γκάζι, πριν μπει πάλι στο αεροπλάνο παίρνοντας τον δρόμο για τον επόμενο σταθμό στην Ευρώπη.

Δεν πρόκειται για την «τρελή ζωή» κάποιου VIP, κάθε άλλο. Σε ένα θερμός με ζωμό αναφερόμαστε, σ’ ένα σκεύος που από τον περασμένο Φεβρουάριο ταξιδεύει από τη μια ευρωπαϊκή πόλη στην άλλη, ενώνοντας μυρωδιές, γεύσεις, υλικά, μαγειρικούς πολιτισμούς, ανθρώπους. Πρόκειται για τη «σούπα της χρονιάς» (Jahressuppe), ένα πείραμα μιας παρέας Αυστριακών καλλιτεχνών, οι οποίοι θέλησαν να φέρουν όλους τους λαούς της Ευρώπης γύρω από… την ίδια κατσαρόλα.

Η διαδικασία έχει ως εξής: Κάθε μέρα, σε κάποια ευρωπαϊκή κουζίνα, σιγοβράζει μια σούπα. Η «υποχρέωση» του μάγειρα είναι να φτιάξει 2,5 λίτρα ζωμό, μισό λίτρο από τον οποίο φυλάσσεται σε ειδικό θερμός και «ταξιδεύει» για την επόμενη κουζίνα. Ο νέος μάγειρας θα πρέπει να δημιουργήσει τη δική του σούπα, χρησιμοποιώντας ως «βάση» τη μικρή αυτή ποσότητα ζωμού. Ετσι, κάθε σούπα που μαγειρεύεται περιέχει κατά 1/5 και την προηγούμενη. Η ποσότητα είναι τόση ώστε να μην αλλοιώνει τη γεύση της επόμενης συνταγής, αρκετή όμως για να μεταφέρει τις πολιτισμικές «πληροφορίες». Η ιδέα είναι ότι το τελευταίο καζάνι σούπα θα περιέχει ψήγματα απ’ όλες τις σούπες που προηγήθηκαν, σε μια εξαιρετική γευστική συνεύρεση των ευρωπαϊκών λαών.

Η κακαβιά, πάντως, που την προηγούμενη Κυριακή έφτιαξε ο Δημήτρης Ρουσουνέλος στο αμπέλι του στον Κούνουπα Μυκόνου, στο πλαίσιο του πειράματος «σούπα», έμεινε… ιστορική. Και τι δεν είχε: πετρόψαρα, σαραβάδες, σάλπες, χριστόψαρα, χειλούδες, καβούρια, σουπιές… «Δεν έκανα τίποτα παραπάνω απ’ ό,τι κάνουμε συχνά με τους φίλους μου στον δικό μου ή στον δικό τους χώρο», λέει στην «Κ».

«Ξεκινήσαμε στις 6 το πρωί, στις 2 μ.μ. ήδη τρώγαμε και τελειώσαμε στις 11 το βράδυ. Μαζευτήκαμε γύρω στα 50 άτομα και είχαμε πολύ κέφι, ξέρεις, μουσικές, τραγούδια…».

Πράγματι, το κέφι του μάγειρα ξεχείλιζε αφού θέλησε να περάσει στο φαγητό και το δικό του πολιτικό μήνυμα.

«Αφού έφτιαξα μια παραδοσιακή κακαβιά, στη συνέχεια την «ανέλυσα» με βάση τα χρωματικά της συστατικά, θέλοντας να κάνω ένα σχόλιο για τις ιδιαιτερότητες των λαών: πορτοκαλί από τα καρότα και τον κρόκο, πράσινο από το σέλινο και τα κολοκύθια, άσπρο από το αυγολέμονο και μαύρο από μελάνι σουπιάς.

Η Jahnressuppe βρίσκεται στον αντίποδα της «φασιστόσουπας», του πλούσιου γεύματος δηλαδή που προσφέρει το γαλλικό φασιστικό κόμμα τα Σαββατοκύριακα στους άστεγους, αρκεί πρώτα να φάνε μια σούπα από χοιροκεφαλές, γεγονός που αποκλείει έμμεσα τους Εβραίους και τους Μουσουλμάνους».

Οταν, λίγες εβδομάδες νωρίτερα, ο Δημήτρης είχε ενημερώσει την Τίνα για το πρόγραμμα, εκείνη δεν το σκέφτηκε δεύτερη φορά. Στους «Δρόμους Ζωής» που είναι εθελόντρια -οργάνωση του Γκαζιού που παρέχει κυρίως εκπαιδευτική στήριξη σε παιδιά Ελλήνων μουσουλμάνων από τη Θράκη-, είχε μόλις δημιουργηθεί ομάδα μαγειρικής -τι καλύτερο από ένα «μάθημα» για τη σούπα των λαών; «Το φιλοσοφικό όχημα της Jahnressuppe ταιριάζει στους Δρόμους Ζωής κι επιπλέον τα παιδιά ενθουσιάστηκαν με την ιδέα», λέει στην «Κ» η κ. Τίνα Σταύρου, υπεύθυνη Τύπου της οργάνωσης και μία εκ των τεσσάρων εθελοντών «δασκάλων» της ομάδας μαγειρικής. Μάλιστα, την ημέρα του μαγειρέματος της σούπας, αύριο Σάββατο στις 8.30 μ.μ., οι Δρόμοι διοργανώνουν πάρτι, ανοικτό σε όλους (Γαργηττίων 12, Γκάζι).

Τι αποφάσισαν να μαγειρέψουν; «Σπαραγγόσουπα αυγολέμονο! Σκεφτήκαμε αυτή τη συνταγή, αφενός γιατί το σπαράγγι είναι πολύ αγαπητό στους Ελληνες και αφετέρου γιατί είναι από τα σημαντικότερα εξαγώγιμα προϊόντα μας. Οσο για το αυγολέμονο είναι το χαρακτηριστικότερο «δέσιμο» μιας σούπας στην Ελλάδα».

Πάνω από το καζάνι θα βρίσκονται 8 παιδιά 12-14 ετών, πολλά από τα οποία έχουν εγκαταλείψει το σχολείο. «Η ομάδα μαγειρικής ήταν ένας τρόπος τα παιδιά να μείνουν στο Κέντρο, παρότι άφησαν το σχολείο. Την πρώτη φορά που φτιάξαμε κέικ, κοιτούσαν τον φούρνο σαν να έβλεπαν τηλεόραση». Εμπειρότεροι μάγειρες πια, θα δώσουν τη δική τους πινελιά στην πολυπολιτισμική σούπα, την οποία έπειτα θα «ξεπροβοδίσουν» για να συνεχίσει το ταξίδι της στην Ευρώπη. Επόμενος σταθμός, (μετά και το αμπέλι της οικογενείας Γεώργα στα Σπάτα) η Ρουμανία.

 Για όσους δεν χόρτασαν, έχει κι άλλο υλικό εδώ

Και φωτογραφίες εδώ 

κι εδώ!

 

Advertisements

9 thoughts on “Σκυταλοδρομία γεύσης και πολιτισμού

  1. Ήταν φανταστική εμπειρία. Το ξανάκανα αύριο το πρωί.
    Είμαι σίγουρη οτι περάσατε τέλεια. Η ενέργεια των ανθρώπων είναι καταλυτική.

    Άντε, περιμένω τον επόμενο γύρω τώρα.

  2. Πολυ ομορφη γιορτη. Να και μια ευχαριστη οψη της παγκοσμιοποιησης. Τελικα το καλο φαγητο ειναι ο καλυτερος διπλωματης για την παγκοσμια ειρηνη.

  3. some metaphorical issues on the jahressuppe by walter meissl:

    the yearssoup – a interventionist art project: we refer on joseph beuys’ extendet percep-tion of art as a social sculpture, that means, that no longer color, stone, or whatelse is the matter of ästhetic formulating, but social structurs of acting and reacting. the soup project works as associationmachine for understanding and humanitarianism. the structure of the yearssoup allows people to join and to increase the basic interpersonal behaviours. at the end there will be an output of beauty in the pure sense of this expression.
    integration and dialogue: the soup is the oldest cooked (beside roasted dishes) and the most integrative dish we have. it may combine everything. every vegetable, meat, fish, her-bes, spices. etc. and it may be cooked with water, wine, milk, or juice. but the endless way of combinig different ingredients to a good and delicous taste, have to follow some rules. for making a good soup one have to mention knowledge about the ingredients, impartiality, re-spect, compassion and attention.
    about ingredients: you have to know, from where they come, where they lived and where they were grown and increased, how they wanted to be treaten, how long they should be cooked and a lot more of other things. in a similar way, we should mention our friends, our neighbours, our guests and our foreigners. then we will know and understand the familiar and the strange.
    about impartiality: impartiality is necassary to unfold our varity of tastes. usually our taste is bonded to a anaware conditoned tradition. to unfold our taste, we have to learn to be inpartial to new, unkown tastes. then we will be able not only to increase our taste, but also our rela-tions to unknown people.
    about respect: it is completley impossible to make a delicious soup without respect! one have to have respect for the animals, the vegetables, the whole creature and of course respect for man. it is not possible to understand a good soup in its diversity and its richness without re-spect.
    about compassion: in one sentence: I have to become the soup. to understand a good soup I have to be the soup. one must try to know the soup from inside, from there own point of view. it needs empathy. then it will undoubtedly get a fabulous taste.
    about attention: the cook have to know what he or she is doing. otherwise the cook will miss the whole thing.

    eating is information: the delution of the first soup in relation to the last one is 2,5 litre to 1.0e-214litre. a real unimaginable number. so one could say, that there’s nothing left from the first soup in the last one. but in free accordance to the homöopathic system we believe that information doesn’t get lost. so the last soup will comprehend the whole information of all cooked soups all over the year. in another sense, eating is in a strict sense of meaning con-crete information. here we refer to the famouse word of ludwig feuerbach, the german phi-losopher, who said, man is what he eats. the dishes we eat, give us the information, what our body have to know. and moreover our emotions and our thoughts are directly connected with the metabolism of our body, because the border between body, mind and soul is fluently and can’t be defined at all.
    passing the soup is passing togetherness: the soup is not only passing the tastes from kitchen to kitchen it also passes the emotions, the thoughts and activity of the eaters. some-how everyone who is cooking and eating the soup will remember all the previous situations where the soup was cooked before. and this situations are usually situations combined with warmhearted emotions, hospitality, nice talks and laughing. the soup restores, it saturates and it delights everybody. the soup provokes togetherness. the soup is something that car-ries peace in it. the bowl and the spoon are the most peaceful eating tools. the first hold to-gether, the second bring the dish to your mouth without hurting anything in opposite to knife and fork.
    continuity and dilution: the structure of the soupproject refers to a philosophical problem. it is the problem of identity and difference. by the continuity of passing the soup one might say, it is one long cooking process for one soup, that’s ready at the end of the year. it’s a big soupflow throughout the year. on the other hand, the rapid dilution allows you to say, that every day a new original and identical soup is cooked. this twofold way to look on the soup is the way, one have to look on everything, also on oneself. the characteristic of every individ-ual is its permanent changing and at the same time its denoted entity. this is meant by the famous word of the greek philosopher heraklit: «you can’t step into the same river twice.»

  4. Λυπάμαι που η φυσική μου παρουσία ήταν αδύνατη-η υποστήριξή μου,βέβαια δεδομένη.Όμως το επεξηγηματικό σεντόνι το βρίσκω κουραστικό : γεμάτο αυτονόητα.Κρατώ μόνον τις δύο τελευταίες παραγράφους : ενότητα και ετερότητα.Αυτό , νομίζω είναι το ζουμί-το οποίο εσείς το φάγατε και μεις κρεμάσαμε τα κουτάλια…

  5. Νασε καλά Μήτσο, για την «παράκαμψη» που κανες στην γύρα της Σούπα της Χρονιάς. Ειναι εντυπωσιακό πόσο διαφορετικοί άνθρωποι σμίγουν στο πέρασμά της. Η χαρά και η μουσική που πήρε από εδω θα ταξιδεύει μέσα της για αρκετό καιρό …

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s